VIETNAM
FIN XIXE SIÈCLE DYNASTIE DES NGUYÊN (1802 - 1945) SOUS LE RÈGNE DE DONG KHANH (1885-1889)

Lot 243
18 000 - 25 000 €
Résultats avec frais
Résultat: 23 400 €

VIETNAM
FIN XIXE SIÈCLE DYNASTIE DES NGUYÊN (1802 - 1945) SOUS LE RÈGNE DE DONG KHANH (1885-1889)

越南阮朝 黄地凤凰纹衲纱袍
ROBE « AO BAN LINH CO DUNG
(AO TAC)»
Haut. 116 cm,
Largeur totale aux manches : 230 cm
Larg. bas : 93 cm
Etat : Usures des broderies au niveau des fils bleu foncés ; tache au niveau d’une manche.
Provenance : Cette robe a été rapportée en Europe au début du XXe siècle par une famille
française en poste à la Direction des Douanes entre la Chine et le Vietnam dans les années
1880-1900. Elle fut conservée dans de parfaites conditions jusqu’à ce jour.
Robe en gaze de soie jaune (sa nam) à décor brodée aux fils d’or et de soie
polychromes, avec dégradés de violet, bleu, vert, orange et blanc, représentant neuf
phénix sur chaque face, le plus grand, portant le caractère tho, symbole de longévité, disposé
au centre. Il est entouré de quatre plus petits, les quatre autres figurant sur les manches.
Ils évoluent parmi nuages stylisés et motifs auspicieux tels objets précieux, caractères de
longévité, chauves-souris, noeuds sans fin, une grande chauve-souris, symbole du bonheur,
soulignant la base de la nuque à l’arrière, qui est ainsi protégée. Le bas de la robe est orné de flots
ondulants d’où émergent les cinq pics rocheux. Ces derniers sont éclaboussés par l’écume 
des vagues déchainées d’où s’échappent des brins de corail.
Ce décor symbolise la création et l’évolution de l’univers, à travers les neuf phénix qui évoquent
les quatre animaux sacrés (tu tuong) et les cinq éléments fondamentaux (ngu hanh).
Par ailleurs, dans la symbolique chinoise et vietnamienne, le phénix représente la beauté
et l’élégance féminine. Il est ainsi devenu le symbole de l’impératrice, tout comme le dragon
symbolise l’empereur.
Surtout porté par l’impératrice et les femmes de haut rang, le motif du phénix est également
apparu sur les robes du souverain, à partir du règne de l’empereur Khai Dinh (1916-1925).
En effet, le code vestimentaire de la cour de Huê, établi sous le règne de l’empereur Minh
Mang (1820-1841) et jusque là strictement respecté, connu quelques libertés.
Ce code précisait les couleurs des vêtements royaux : ainsi, jaune foncé pour l’empereur et
la reine-mère, orange pour l’impératrice et le prince-héritier ; la couleurs des fils de soie
utilisés pour les broderies : les cinq couleurs primaires pour l’empereur (bleu, jaune, rouge,
blanc et noir), le violet, le rouge et le rose pour la reine, le jaune pour le prince.
Egalement, vers la fin du XIXe siècle, les robes jusqu’alors longues, se raccourcir pour mesurer
désormais environ 100 cm.
Bien que la forme de cette robe s’inspire de la Chine des Ming, particulièrement par la longueur
et l’ampleur des manches, la technique des broderies vietnamiennes relevait d’un savoirfaire
qui leur était propre. Les lignes de broderies devaient être impeccablement arrangées et le
brodeur devait strictement respecter l’espace entre les dessins et les boutons. Ainsi, une
robe simple nécessitait quatre brodeuses qui travaillaient pendant cinq mois.
La largeur des manches, s’évasant vers l’extrémité, la couleur de la robe et des broderies,
ainsi que l’iconographie, atteste qu’il s’agissait d’un vêtement porté lors des cérémonies ou
audiences impériales.
ÁO BÀN LĨNH CỔ ĐỨNG CỦA HOÀNG HẬU
TRIỀU VUA ĐỒNG KHÁNH (1885-1889)
VIỆT NAM, CUỐI THẾ KỶ XIX
Chiều dài thân áo : 116 cm
Chiều rộng sải tay : 230 cm
Chiều rộng thân áo : 93 cm
Áo bàn lĩnh cổ đứng (áo tấc) của hoàng hậu
làm từ vải sa nam màu vàng chính sắc, sợi
kim tuyến và chỉ tơ ngũ sắc nhiều sắc độ
(trắng, lục, lam, cam, tím). Mặt trước và mặt sau
áo đều được thêu chín con chim phượng, trong
đó con phượng lớn nhất nằm chính giữa thân áo
và ôm lấy chữ « Thọ ». Bốn con phượng nhỏ hơn
được thêu xung quanh và bốn con còn lại được
thêu trên hai tay áo. Chín con chim phượng được
bao quanh bởi các họa tiết trang trí mang ý nghĩa
may mắn và trường thọ như dơi (phúc), khánh, bát
bảo, hồ lô và vô tận kết bồ, trong đó hình thêu con
dơi lớn bao lấy phần gáy là biểu tượng cho may
mắn và hạnh phúc.
Chân áo thêu hồi văn thủy ba cùng tản vân ôm lấy
tam sơn. Hình ảnh từng ngọn sóng xô vào vách núi
dựng đứng, tung bọt trắng xóa làm lộ ra những
nhánh san hô đang lẩn khuất được phác họa một
cách tinh tế và sống động.
Áo được trang trí theo lối tứ tượng ngũ hành, tượng
trưng cho sự hình thành và sinh sôi của vạn vật.
Trong văn hóa dân gian Việt Nam và Trung Quốc,
chim phượng tượng trưng cho vẻ đẹp cùng đức
hạnh của người phụ nữ. Hình ảnh con chim phượng
do đó trở thành biểu tượng cho hoàng hậu, cũng
như hình ảnh con rồng đại diện cho hoàng đế.
Thường được sử dụng trên trang phục của hoàng
hậu và phụ nữ hoàng thất nhưng kể từ thời vua
Khải Định (1916-1925), họa tiết trang trí hình chim
phượng cũng được sử dụng trên trang phục của
hoàng đế. Trên thực tế, quy định về trang phục
cung đình Huế được biên soạn dưới sự trị vì của
vua Minh Mạng (1820-1841) vẫn luôn được tuân
thủ một cách nghiêm ngặt nhưng có thêm một
vài điểm cải cách mang tính tự do hơn.
Màu sắc trên trang phục hoàng gia được quy
định rất rõ ràng : màu vàng chính sắc dành cho
hoàng đế và hoàng thái hậu, màu cam dành cho
hoàng hậu và hoàng thái tử; chỉ tơ ngũ sắc dùng
để thêu trang trí gồm : năm màu sắc cơ bản dành
cho hoàng đế (lam,vàng, đỏ, trắng và đen), màu
tía, màu đỏ và màu hồng dành cho hoàng hậu,
màu vàng dành cho hoàng tử.
Ngoài ra, tới gần cuối thế kỷ XIX, tà áo trang phục
cung đình vốn vẫn rất dài đã được cắt ngắn lại còn
khoảng 100 cm.
Mặc dù kiểu dáng của trang phục này lấy cảm
hứng từ trang phục cung đình triều nhà Thanh
của Trung Quốc, chủ yếu là chiều dài thân áo và
chiều rộng ống tay áo, nhưng kỹ thuật thêu thùa
điêu luyện vẫn là bí quyết riêng của người Việt.
Các mũi thêu đòi hỏi sự tỉ mỉ, chính xác tới từng
chi tiết và tuân theo quy định nghiêm ngặt về độ
dài mũi thêu cũng như khoảng cách giữa các hình
thêu và cúc áo. Như vậy, một chiếc áo đơn giản
cần tới bốn thợ thêu làm việc trong năm tháng.
Dáng áo tay thụng, mở rộng dần về phía cuối cùng
với màu sắc và họa tiết thêu trên áo chứng tỏ rằng
trang phục này đã được hoàng hậu mặc trong các
ngày lễ tết và các buổi thiết triều.
Tình trạng : sờn chỉ ở những phần thêu dùng sợi
màu xanh lam ; một vết bẩn trên tay áo.
Xuất xứ : Chiếc áo này đã được mang tới Châu Âu
vào đầu thế kỷ 20 bởi một gia đình người Pháp
làm việc tại Cục Hải Quan giữa Trung Quốc và Việt
Nam trong khoảng những năm 1880 – 1900. Hiện
vật được lưu giữ một cách đặc biệt cẩn thận cho
tới tận bây giờ.


-------
Les lots 83, 88, 96, 158 et 243 sont soumis à une caution de 10 000 euros à réaliser par virement
Merci de vous enregistrer avant la vente pour pouvoir enchérir sur le lot avant le lundi 10 décembre
83、88、96、158和243号拍品需要在12月10日前办理竞拍注册,以汇款或其他方式缴纳一万欧押金方可参加拍卖。

Caution en virement ou auprès de Johanna Blancard de Léry
办理注册请联系 
Johanna Blancard de Léry
delery@aguttes.com - 01 47 45 00 90
 
Mes ordres d'achat
Informations sur la vente
Conditions de ventes
Retourner au catalogue